FOÇA, VÝZYON SAHÝBÝ YÖNETÝCÝLERE ÝHTÝYAÇ DUYMAKTADIR / Sebahattin Karaca
Sebahattin Karaca

Sebahattin Karaca

FOÇA, VÝZYON SAHÝBÝ YÖNETÝCÝLERE ÝHTÝYAÇ DUYMAKTADIR



Mayýs 1981 tarihinde Foça’ da yalnýz iki adet otel var iken, üçüncü oteli açmak üzere ruhsat almak için ilgili makama gittiðimde, benden betonu bozuk sahil (kordon) yüzeyinin takriben 2000 M2 sini beton ile tesviye etmem istendi. Doðrusunu isterseniz bu bana genç yaþta tokat gibi gelmiþti. Çünkü ortada turizm teþvik kanunlarý varken, elektrik, su, telefon, ulaþým konusunda devlet öncelikli yatýrým yaparken ve hatta yatýrým için arsa ve ucuz krediler verilirken, maruz kaldýðým durum karþýsýnda hayli þaþkýndým. Ýlçemize otel açýyorsun diye teþvik - yardým ve destek beklerken, adeta bir cezai müeyyide ile karþý karþýya olduðum duygusuna kapýldým. Sonuç itibarý ile o günün koþullarýnda ne yapýlmasý gerekiyor ise ben de onu yaptým. Oteli açtýktan sonra iþletmenin yaný sýra sýkça kesilen elektrik, su, fosseptik ve vidanjör sorunlarý ile uðraþmak bizi çok yoruyordu. Elektrik tellerine kuþ konduðunda elektrik kesilir, yaðmur yaðdýðýnda toprak yumuþar, borular patlar, sular da kesilirdi. Bütün bunlar yetmiyormuþ gibi, tamir ve onarým için gerek duyulan en ufak malzeme için bile Menemen veya Ýzmir’e gitmek durumunda kalýyorduk. Yine de turizm kökenli olduðumuzdan, yaptýðýmýz iþi ve Foça’yý sevdiðimizden dolayý her türlü sýkýntýya katlanýyorduk. Sonuçta yatýrýmcý veya iþletmeci, olumsuzluklardan dolayý ýslanýr-kurur. Bu huy ama, huy deðildir. Ancak vizyon sahibi yönetenler, yatýrýmcýyý ve yatýrýmlarý doðru zamanda, doðru projelerde desteklerse, bu yolla yatýrýmlarý ve yatýrýmcýlarý yönettikleri yere çekmeyi baþarabilirler.

ESKÝ DÖNEM F0ÇA’SI

Ýzmir yolu bugünkünden daha dar, ana yol duble deðil, gidiþ- geliþli ve zordu. Çiðli’den Menemen’ e kadar yapýlaþma olmadýðýndan bomboþ ve tenha idi. Özellikle özel arabasý ile Ýzmir’e gidip - gelen Foçalýlar, dönüþ yolculuðunu gecenin karanlýðýna býrakmayý istemezlerdi. Çünkü herhangi bir aksaklýk veya aracýn bozulmasý halinde, yollarýn tenhalýðý ve karanlýðý ürkütücü olurdu. Yerleþik Foça’nýn nüfusu yaklaþýk 2850, elektrik ve su abonesi 750 civarýnda idi. Çöpler üstü açýk traktör römorku ile taþýnýyordu. Þimdiki Pehlivanoðlu’nun bulunduðu alan Foça Pazaryeri olarak kullanýlýyordu ve yeterli idi. Yeni Foça – Foça arasýndaki þimdiki yol yerine, dar ve toprak bir yol vardý. Bedesten’in yerinde, eski tuz depolarý içinde belediye kömür daðýtýr, kömürünü alan bayram sevinci yaþardý. Buna raðmen herkes mutluydu. Herkesin birbirini tanýdýðý, birbiri ile akraba olduðu, yolda görünce güler yüzle selam verdiði, dayanýþma, yardýmlaþma, akþamlarý ailelerin birbirlerini ziyaret ettiði, kapýlarýn kilitlenmediði bir Foça’ da yaþýyorduk ve mutluyduk. Aliaða neredeyse Foça’dan daha küçük bir ilçe idi.

BUGÜNLERE GELÝNDÝÐÝNDE FOÇA

Foça göç aldý, yerleþim alanlarý geniþledi. Belde ve köyleri birer mahallesi oldu büyükþehir hudutlarýna dâhil edildi. Ýmar planlarý onama yetkisi büyükþehre geçti. Nüfus arttý, pazaryeri deðiþti, kýsmen kanalizasyon yapýldý, arýtma devreye girdi. Büyükdeniz’de yat baðlama planlamasý, balýkçý barýnaðý yapýldý. Elektrik, su ve telekomünikasyon altyapýsý yenilendi. Uydu ve internet yayýnlarý yaygýnlaþtý. Komþuluk iliþkileri azaldý, arkadaþlýklar yerini internete býraktý. Araç sayýsý çoðaldý, otopark talebi arttý. HERKES BÝRBÝRÝNE ANONÝM OLDU VE KAPILAR KÝLÝTLENDÝ.

BUNDAN SONRA FOÇA’DA NE OLACAK

ÜÇ YÖNLÜ BASKI

1- Güneyden:


Foça kendi içinde bu deðiþikliði yaþarken, deðiþiklik Foça’nýn dýþýnda da tekâmül ediyordu. Son 20 yýlda Çiðli ile Menemen arasý konutlar ile dolup taþtý. Þimdilerde Menemen – Buruncuk arasý hýzla yapýlaþmaktadýr. Yakýn bir gelecekte Güneyden (Ýzmir’den) yoðun biçimde gelecek olan nüfus ve yapýlaþma artýþý, Foça’nýn doðal güzelliklerini ve yaþama alýþkanlýklarýný, en baþta tarým alanlarýný, turizmini ve denizini tehdit etmeye baþlayacaktýr. Ýzmir nüfusunun türlü nedenlerle hýzla artmasý Foça’nýn büyükþehir hudutlarý dâhiline alýnmýþ olmasý, güneyden gelecek baskýyý yoðunlaþtýracak, karþý durulamaz hale getirecektir. Foça’nýn yaþayabileceði sorunlar bununla da sýnýrlý kalmayacaktýr. Foça esas baskýyý, baþta Kozbeyli ve Yeni Foça olmak üzere kuzeyden gelen dayatma ile yaþayacaktýr.



2- Kuzeyden:

Esasýna bakýlacak olursa, uzun zamandan beri Foça bu tehdit ile yaþamaktadýr. 1970’li yýllarda Aliaða geliþim projesi planlandý. Plan içerisinde yer alan limanlar, gemi söküm tesisleri, demir ve çelik fabrikalarý, Petkim tesisleri vardý. Planlamadan hemen sonra inþaat faaliyetleri baþladý. Bu bölgede yaþayan sade vatandaþlar baþta bu geliþmelerden çok memnundu. Çünkü topraklarý deðerlenmiþ ve istihdam doðmuþtu. Ancak topraklarýný satan insanlar, açýlan iþ yerlerine istihdam edilmedikleri için hayal kýrýklýðýna uðramýþlardý. Ayrýca özellikle demir ve çelik fabrikalarýnýn yýllarca baca yapmak yerine dumaný doðaya salmalarý karþýsýnda, yalnýz insan saðlýðýný tehdit etmiyordu. Çiftçinin de baþta zeytin olmak üzere her türlü tarým ürününe zarar veriyordu. Söz konusu, duman hakkýnda hala yapýlmasý gereken çok iþ vardýr. Kurulan tesislerin üretimi için gerekli enerjinin temini noktasýnda, termik santral ve cüruf döküm alanlarýna ihtiyaç doðmasý Foça ve çevresinde yaþayan insanlar için bardaðý taþýran son damla olmuþtur. Foça insaný termik santraline ve planlanan cüruf döküm alanlarýna þiddetle karþýdýr. Bugün Foça’nýn tarýmý, turizmi, denizi ve doðasý için büyük bir tehdit olduðu artýk gözle görülür durumdadýr. Bu geliþmelere bile yeteri kadar direnemeyen Foça’yý baþka dayatmalar ve tehlikeler de beklemektedir. Bunlarýn baþýnda Dünya’nýn en büyük limaný olarak planlanan ve þu anda yapýmý devam eden, Çandarlý limaný ve limanýn yan etkileri olacaktýr. Bilinen o ki Singapore, Rotterdam, South Loisiana, Shanghai, Hong Kong limanlarýnýn yerleþim, iþleyiþ ve çevresine bakýldýðýnda, mallarýn nakliyesi için muazzam yol aðlarýnýn olduðunu görürüz. Depolar, idari binalar, deniz nakliyat þirketleri, aracý kuruluþlar, týr ve konteynýr parklarý, çevrede yarý mamul imalathaneleri, oteller, yeme- içme, eðlence yerleri, yönetici, üst düzey yöneticilerinin ofisleri, araç parklarý ve akla gelmeyecek yüzlerce deðiþik durumlar ve geliþmeler Aliaða, Çandarlý, Þakran, Yeni Þakran, Çaltýdere ve Ömerli Köyü ile beraber, kuzeyde Dikili’yi, güneyde Foça ve köylerini, kendi geliþim ve yayýlma dinamikleri içerisinde sarýp sarmalayacaktýr.

3- Doðudan

Bunun yaný sýra yapýmý sürmekte olan Ýstanbul-Ýzmir otobaný bittikten sonra Ýzmir ile Ýstanbul arasý 3.5 saate inecektir. 20 milyonluk þehrin Ýzmir aksýna doðru daha da çoðalacak olan otomobil sayýsý ile Foça’ya olan talep çok daha fazla olacaktýr. Bu geliþmeler beklenenden çok hýzlý gerçekleþecektir. Dolayýsýyla Foça kuzey- güney ve doðudan üç boyutlu baskýya maruz kalacaktýr.



BU GELÝÞMELERE KARÞI, BUGÜNDEN NELER YAPMAK LAZIM!

Yukarýda pek çok eksiðine raðmen kaleme aldýðým gerekçeler bir gerçektir. Bu gerçeklere karþýn, 21.yy’ýn temel ihtiyaçlarýndan bir tanesi, vizyon sahibi yöneticilerdir. Bu türden yöneticilere hayatýn her alanýnda, dünden daha çok bu günlerde ihtiyaç vardýr. Bizlere düþen vazife, vizyon sahibi olan, geleceði iyi analiz edip üzerine planlar yapabilmeyi becerebilen yöneticileri arayýp, bulup, seçip iþ baþýna getirmektir. Bunun gereðine Foça ve çevresi için geçmiþ yýlara göre bu gün daha çok inanmaktayým. Çaðdaþ ve modern dünyada uzak diye bir mesafe kalmamýþtýr. Ancak küçük düþünceler maalesef hala hüküm sürmektedir. Bizler, Foça’da yaþayan insanlar olarak, bir yandan gelenek ve göreneklerimize Japonlar gibi sahip çýkarak, diðer yandan seçme ve yönetme yetenek ve marifetlerimizi geliþtirerek, her türlü sivil toplum kuruluþlarýný, özel kanun ile kurulmuþ esnaf ve ticaret oda yöneticilerini, yerel yöneticileri seçerken özen ve ciddiyetle, vizyon sahibi insanlarý iþbaþýna getirmek zorunda olduðumuzu, ezber bozarcasýna öðrenmemiz ve bilmemiz gerekmektedir. Dünyada ve çevremizde, her türlü geliþmeyi önceden sezerek yapýlmasý gerekenleri zamanýndan çok önce tespit edip, planlayan, projelendiren, kaynaklarýný bulan vizyon sahibi yöneticileri iþ baþýna getirebilen halk, kendisinin ve yöresinin inkiþafýna katký koyar, fayda saðlar. O bakýmdandýr ki seçimini doðru yapan beldeler, þehirler emsallerini geride býrakarak sosyal ve ekonomik düzeyde ileri gitmiþlerdir. Bunun en canlý örneðini son yýllarda Alaçatý’da görmek mümkündür.

SONUÇ OLARAK:

Foça için gelecek 5-10 yýl arasýnda çevredeki geliþmeleri nazari dikkate alarak, belirlenecek hedefler doðrultusunda, yapýlacak planlamalar uzun vadeli ve kalýcý olacak þekilde yapýlmalýdýr. Bu da ancak vizyon sahibi, memleket sevdalýsý yöneticilerin iþ baþýna gelmesi ile gerçekleþir. Bu ve benzer gerekçelerden dolayý, her Foçalý ister dernek, ister vakýf ve isterse yerel yönetime seçeceði insanlarda, memleket sevdasý, iþ aþký, çalýþma azmi ve vizyon sahibi vasýflara haiz olup olmadýðýný araþtýrmakla mükelleftir. Bir Foçalý seçimini ne kadar iyi yaparsa, memleketine karþý sorumluluðunu ne kadar iyi yerine getirirse, bilmelidir ki Foça’ya o kadar büyük iyilik yapar.


Sebahattin Karaca

sebahattinkaraca35@hotmail.com
www.sebahattinkaraca.com



9 Ocak 2014 Perþembe / 4633 okunma



"Sebahattin Karaca" bütün yazýlarý için týklayýn...